Wartownia nr 1 ze względu na swe położenie była najważniejszym ogniwem obrony. Strzelnice jej dwóch cekaemów znajdują się na lewo od wejścia, ich ogień blokował wschodnie przedpole. Placówka współdziałała bojowo z wartowniami nr 2 i 5.
Poszerzenie Kanału Portowego i plany rozbudowy portu groziły opuszczonej i zaniedbanej wartowni nr 1 zniszczeniem. W marcu 1967 roku, dzięki wysiłkom obrońców i działaczy społecznych, udało się po specjalnym torowisku przesunąć o kilkadziesiąt metrów ważący 400 ton budynek.
Dopiero w 1974 roku we wnętrzu wyremontowanej wartowni otwarto Izbę Pamięci. Po wartowni przez długie lata turystów oprowadzali weterani walk w obronie Westerplatte.
rok budowy | 1933
data przesunięcia | 1967
wymiary i powierzchnia użytkowa | 11 x 8,5 m; ok. 100 m2
obsada w 1939 | ok 12 żołnierzy, po ewakuacji placówki Prom nawet do 20
Opracowanie: Laboratorium Architektury Cyfrowej, Wydział Architektury Politechniki Gdańskiej
Comments